Voorlopig Verslag Transgenderwet van de Eerste Kamer

Edit: Mocht je zoeken naar de hoogtepunten van het plenaire debat over de transgenderwet in de Eerste Kamer en de stemmingsuitslag, lees dan mijn recente blog: Transgenderwet Aangenomen!

Na het debat in de Tweede Kamer over de Transgenderwet was ik optimistisch gestemd. Een meerderheid van de partijen was voor. De argumenten tégen de wet waren voorspelbaar, maar vooral niet sterk genoeg om de boel tegen te houden. De nieuwsberichten dat het voor transgenders voortaan makkelijker was om hun juridische geslacht te wijzigen verspreidden zich rap over de nieuwssites. De Eerste Kamer zag ik niet als een groot obstakel, immers de partijen die in de Tweede Kamer vóór waren hebben in de Eerste kamer ook een meerderheid. Tot ik gisteren het voorlopig verslag van de Comissie voor Veiligheid en Justitie van de Eerste Kamer zag. Toen zakte de moed mij in de schoenen. Ik heb nog nooit zóveel wereldvreemdheid en achterlijkheid gezien in een twaalf pagina’s tellend document.

Het voorlopig verslag.

Het voorlopig verslag.

De liberalen zijn nog steeds voorstander van het wetsvoorstel. Groen Links gaat in de senaat op dezelfde toon verder als in het parlement, ze stemmen in en uitten een wens dat het op termijn nog wat liberaler mag worden. D66 is eigenlijk van hetzelfde laken een pak, wel sluiten ze zich aan bij wat punten van de VVD. Die laatste maakt, naar mijn idee niet geheel onterecht, wat kritische kanttekeningen bij de ‘deskundigenverklaring’. Ze zijn vooral van mening dat de deskundige die de verklaring afgeeft ook deskundig moet zijn op het gebied van genderdysforie. Daar kan ik me best in vinden, ook al levert het een mogelijke wachtlijst op het is wel een complexe materie. Er zijn genoeg psychologen die niet voldoende kennis hebben om met genderdysforen te kunnen werken. Ook het idee dat er toch enige drempel is voor het wijzigen van je geslacht vind ik niet onoverkomelijk.

Maar dan, dan komt de SP aan het woord. Als ik het voorlopig verslag lees krijg ik heel sterk de indruk dat de Socialistische Partij de besluitvorming op alle mogelijke manieren probeert te vertragen. Meerdere punten van kritiek dragen zij aan en al die punten van kritiek willen zij getoetst zien door de vele adviesorganen die onze bureaucratie rijk is. Minimaal zijn dat de: Raad van State, Raad voor de Rechtspraak, Nederlandse Vereniging voor Rechtspraak en de Nederlandse Vereniging voor Burgerzaken. Tussen de regels door lees ik dat de SP nog wel meer adviezen wil, maar dat ze niet meer adviseurs kon bedenken. Daarna zemelen ze nog wat over het mogelijk intrekken van in het verleden behaalde sportmedailles.

De SP is, samen met CDA en SGP, bang voor identiteitsfraude. Dat er via een geslachtswijziging een veroordeling voor sexueel misbruik kan worden verzwegen en er toch een Verklaring Omtrent Gedrag wordt afgegeven zodat een zedendelinquent weer in een kinderopvang kan gaan werken. Echt waar? Ooit gehoord van het Burger Service Nummer, waar alles aan gekoppeld wordt. Uit pure wanhoop wordt de pedofilie-kaart maar getrokken? Want dan zijn ineens alle middelen geoorloofd.

Het socialistische juweeltje uit het verslag wil ik jullie niet onthouden: (overigens, het wordt verderop nóg erger).

Behouden eis sterilisatie

De leden van de SP-fractie vragen zich af of het verdrag van Palermo onderscheid maakt tussen fysieke aanpassing aan het gewenste geslacht en sterilisatie. Het komt de leden voor dat sterilisatie veel minder ver gaat, aangezien het een standaardbehandeling is die heel veel mensen vrijwillig ondergaan. Indien de eis van sterilisatie wel zou kunnen worden behouden zou geen sprake zijn van afstammingsproblemen. Deze leden ontvangen graag een toelichting.

Het schrappen van de sterilisatieeis is juist waar de Transgenderwet om gaat. Het wordt mooi ingekleed en de wetgever doet er wat leuke bonussen bij, zoals een eenvoudig ambtelijke procedure in plaats van een gerechtelijke. Maar die sterilisatie is precies waar organisaties als Transgender Netwerk Nederland en Human Rights Watch tegen ageren. Heeft alleen maar iets te maken met de lichamelijke onschendbaarheid die is beschreven in de Universele Rechten voor de Mens en Artikel 11 van de Grondwet. Waar het Verdrag van Palermo in deze relevant is ontgaat mij dan weer volledig. Dat VN verdrag heeft te maken met: mensenhandel, mensensmokkel, illegale fabricage van wapens en wapensmokkel. Laten we het er maar op houden dat de SP Senatoren hun huiswerk niet hebben gedaan.

De mening van het CDA was voor mij een verrassing. In de Tweede Kamer was deze partij nog van mening dat de huidige oude wetgeving niet meer van deze tijd is en dat de wetgeving met zijn tijd en de ontwikkelingen op medisch en psychologisch gebied mee moest gaan. In de Eerste Kamer echter sluit het CDA zich aan bij de conservatieve vrindjes van van de CU en SGP. De christenen hebben het vooral over de deskundigheid van de deskundigen en spreken zelfs over een evaluatie door meerdere deskundigen of zelfs een deskundigenpanel dat moet bepalen over een transgender wel een transgender is. Ik zie het al voor me: Nieuw op SBS 6! HOLLANDS NEXT TRANSGENDER waar je op een podium voor een drietal juryleden moet laten zien wie je bent. Terwijl de juryleden je tijdens je kunstje mogen wegstemmen met een grote rode knop, met een mooie cliffhanger voor het reclameblok.

Ander bezwaar uit de christelijke is het ontstaan vanwege een rechtsongelijkheid. Transgenders zouden volgens het wetsvoorstel via een eenvoudige ambtelijke procedure hun voornaam mogen veranderen. Terwijl anderen dit nog steeds via een dure gerechtelijke procedure moeten doen. Ik vind de situatie uitzonderlijk genoeg om dit toe te staan, en van mij mogen de procedures voor een voornaamsverandering voor iedereen vereenvoudigd worden. Deze situatie is overigens in België al normaal en houdt daar juridisch stand.

Dan komen we op het ouderschap, het verslag wordt hier ingewikkeld en complex. Ik snap ook wel dat het geen eenvoudige zaak is om ouderschap juridisch vast te leggen. De wetgeving omtrent ouderschap en afstamming is ingewikkeld en er hangen veel familirechtelijke zaken van af. Naar mijn idee moeten dat soort dingen zich kunnen ontwikkelen, al dan niet via jurisprudentie. Voor het ouderschap door transmannen die een kind baren is in het wetsvoorstel al een loophole gecreëerd. Overigens doen niet alleen de christelijke partijen hier moeilijk over, de SP doet lekker mee.

Het ergste van alle inbreng in het voorlopig verslag vind ik deze:

Terugdraaien geslachtswijziging na het krijgen van een kind

Nu de eis tot lichamelijke aanpassing komt te vervallen, bestaat inderdaad, zoals de regering terecht heeft gesteld, de mogelijkheid dat een vrouw respectievelijk een man die later van geslacht verandert, alsnog een kind kan baren respectievelijk kan verwekken. Is de regering niet met de leden van de CDA- en SGP-fractie van oordeel, dat indien zulks gebeurt, er kennelijk niet langer sprake is van een «blijvende» overtuiging tot het andere geslacht te behoren, zodat in dat geval de geslachtsverandering van rechtswege zou moeten komen te vervallen? De leden van de CDA- en SGP-fractie vragen of de regering bereid is middels een novelle een bepaling in de wet op te nemen dat in het geval van een tot man geworden vrouw die een kind baart, respectievelijk van een tot vrouw geworden man die een kind verwekt, de geslachtsverandering van rechtswege komt te vervallen? Deze leden ontvangen hierop gaarne een gemotiveerde reactie.

Hier had ik echt een WTF-momentje. Zeggen twee christelijke partijen nu heel simpel dat transgenders geen kinderen mogen krijgen? Een soort van verbod op voorplanting? Het onzeggen van het recht op een kinderwens? Ik heb hier gewoon geen woorden voor. Genderidentiteit en een kinderwens staan echt compleet los van elkaar.

Ondanks dat de PVV met drie leden in de Vaste Commissie voor Veiligheid en Justitie zijn vertegenwoordigd en de partij in de tweede kamer faliekant tegen de Transgenderwet was, schitteren ze in het verslag door afwezigheid. De partij heeft geen eigen inbreng en ze gaan nergens mee in die van de andere partijen.

Het wachten is nu op de reactie van Staatssecretaris Teeven van Justitie. Hij zou binnen vier weken antwoord moeten geven. Ik hoop dat hij in de Eerste Kamer net zulke scherpe en sterke replieken heeft als in de Tweede Kamer.

Media aandacht

Afgelopen weken is er veel media aandacht geweest voor transgenders. Paul de Leeuw had vorige week in zijn programma Laat De Leeuw een compleet thema met meerder transgenders te gast. Het Sociaal Cultureel Plan Bureau heeft een onderzoeksrapport uitgebracht over transgenders. In het KRO-NCRV Programma Debat op 2 debatteerde men onder leiding van Arie Boomsma over transgenders. Tenslotte is vanavond ook nog Michiel van Erps documentaire I am a woman now, uitgezonden. Een portret van vier vrouwen die zich in Casablanca hebben laten opereren door één van de pioneers op dit gebied, dr. Burou.

Dit soort TV-programma’s zorgt er altijd voor dat ik veel reacties krijg uit mijn omgeving. Van collega’s, vrienden en familie. Soms komen daar vragen uit voort, van persoonlijke of practische aard. Soms meer begrip omdat duidelijk is geworden wat voor moeilijkheden ik allemaal tegenaan loop. Maar de reacties op de bovenstaande tv-programma’s en de nieuwsberichten over het SCP-rapport waren naar mij toe positief. Althans de reacties vanuit de cis-gemeenschap (cis is latijn voor niet-trans). De reacties die ik zag vanuit de transgender-gemeenschap waren negatief of zelfs vernietigende kritiek. Ik ga hier even de knuppel in het hoenderhok gooien en voeg mij bij de cis-gemeenschap. Ik vind de programma’s die ik heb gezien integer en bijdrage aan verbeteren van de maatschappelijke acceptatie. Al ben ik niet helemaal kritiekloos.

Allereerst Paul de Leeuw. Persoonlijk vind ik het één van de beste en meest integere tv-programma’s in zijn soort over het onderwerp die ik tot nu toe heb gezien. Ja, er werden wat flauwe grapjes gemaakt, maar het blijft Paul de Leeuw, zo is hij nu eenmaal. De kritische noot die  wil plaatsen is de focus op het fysieke, op de operaties en het woord “ombouwen”wat toch weer gevallen is, daar kom ik later nog op terug. Verder is er vooral aandacht besteed aan de problemen waar transgenders tegenaan lopen. Bijvoorbeeld een meisje wat op school haarzelf mocht zijn zolang ze maar haar jongensnaam boven haar werkjes schreef en naar de jongens-wc ging. Iemand die pas op latere leeftijd de transitie in is gegaan en daar door haar baan is verloren en zelfs geen hulp krijgt van het UWV om weer aan het werkt te komen. En natuurlijk de wachtlijsten en de gevolgen daarvan, zoals zelf clandestiene medicatie bestellen op internet in de hoop dat het goed spul is.

De nieuwsberichten rondom het SCP-rapport waren natuurlijk vrij kort door de bocht en enigzins sensationeel. Er werd vooral gefocused op de negatieve kanten: de grote hoeveelheid psychische problemen en het enorme aantal mensen met suicidale gedachten en zelfdodingen. Dat is onder transgenders 10 maal zo veel als onder de rest van de Nederlandse bevolking. Dat cijfers uit dat rapport in het nieuws uit context wordt getrokken is normaal. Iedereen die iets over statistiek heeft geleerd weet dat zomaar een percentage heel weinig zegt. De context (van een 114 pagina’s tellend document) is te groot voor een 60 seconden lang itempje op het acht uur journaal. Vanuit de transgemeenschap hoorde ik op deze nieuwsberichten het commentaar dat ‘we’ als zielig werden afgeschilderd. Mijn reactie daarop: Natuurlijk zijn ‘we’ zielig! Transgenders leven vaker onder de armoede grens, kennen een hogere werkeloosheid, zijn vaker depressief, plegen veel zelfmoord, we worden erbij genaaid worden door de zorgverzekeraars. Voor je überhaupt een psycholoog krijgt te spreken moet je een wachtlijst van anderhalf jaar zien te over leven, genoeg die dat niet lukt en ondertussen een zelfmoordpoging doen.

Dan Debat op 2. Tijdens het zien van dat programma heb ik mij aardig zitten op winden van de partij ignorantie, domheid en discriminatie die ze bij elkaar hadden weten te zoeken. Ik was boos! Tot ik wat reacties van anderen las op internet en in mijn whatsapp inbox. De afwijzing van een moeder en stiefvader van hun kind is bij het grote publiek toch best verkeerd gevallen. Ik kreeg al snel door dat die twee als de boemannen van het debat worden gezien. Zeker na de tegenwerpingen van de vader van die jongen. Heersende mening die ik doorkreeg: het is je kind, daar houd je van en respecteert hem of haar ongeacht of ze als haar of hem geboren is. Er was een ondernemer die openlijk ervoor uitkwam dat hij transgenders discrimineert. Tenslotte ook nog een psychiater die zich inliet met oerconservatieve kwakzalverij. Vanuit de transgemeenschap is dit programma volledig afgebrand. Het zou ons zelfs schaden (zoek op twitter maar eens op de hashtag #debatop2). Als ik zo kijk naar de meningen op internet en vanuit mijn omgeving ben ik het daar niet mee eens. Al die negativiteit over acceptatie heeft juist laten zien waar transgenders tegenaan lopen, welke problemen we hebben. Dat kweekt begrip, dat genereert empathie.

Er is in het debat ook aandacht besteed aan de vergoedingen rondom borstvergrotingen. zorgverzekeraars vinden borsten een secundair geslachts kenmerk en vinden dat het je eigen probleem is als ze niet voldoende groeien.  Terwijl het juist een van de kenmerken is waaraan een vrouw wordt herkend, Om het extra krom te maken: het verwijderen van de borsten bij transmannen wordt wél vergoed, want anders zijn ze niet passabel. Op internet zag ik daarover een mening die neerkwam op: “Als je er zelf niet voor wil betalen, dan moet je ook niet verwachten van anderen dat ze dat wel voor je doen.” Het is niet een kwestie van onwil, maar onvermogen voor de meesten. Ik kan ook zeggen dat ik er wel voor betaal. Ik betaal in pijn, fysieke, sociale en emotionele pijn. Dat is een hele hoge prijs kan ik je zeggen. Een deel daarvan heb ik in mijn vroegere leven al gespaard en heb ik gelukkig al kunnen inwisselen, andere delen moeten nog komen.

Wat ik wel een enorm fiasco vind is het uitnodigen van Joost à Campo. Dit is een psychiater die met een rammelend onderzoek durft te beweren dat transgenders ná behandeling met hormonen en operaties alleen maar ongelukkiger worden. Dat de behandeling grote psychische problemen veroorzaakt in plaats van oplost. Daarom is hij van mening dat transgenders helemaal geen behandeling van een genderteam moeten krijgen. Nee hij zegt ons te kunnen genezen van onze identiteit. Als je maar opgesloten wordt, genoeg antipsychotica slikt en bizarre therapieën ondergaat dan ‘genees’ je wel van je identiteit. Zeiden ze dat een jaar of 40 geleden niet ook over homo’s en is die mening nu niet enorm taboe geworden? Jammer dat deze man zijn mening mond open mocht doen. Ook al is zijn zogenaamde wetenschappelijke basis al lang en vakkundig onderuit geschoffeld door echte wetenschappers.

Wat ik in de toekomst graag zou zien is een mindere focus op het fysieke. Ik ben mijn identiteit, ik ben niet mijn lichaam. Als je over me zegt dat ik als jongen ben geboren, dan geef ik je helemaal gelijk. Als je over me zegt dat ik een vrouw wil worden, dan doet dat pijn. Ik ben het al, alleen mijn lijf loopt een beetje uit de pas. Als je zegt dat ik me laat ombouwen dan voel ik me beledigd. Ik weet dat het fysieke veel concreter is, niet zo abstract als een identiteit. Een lichaam kan je vastpakken, geslachtsdelen kan je zien. Gevoelens niet en een identiteit evenmin. Het zijn abstracte concepten die best lastig zijn om te begrijpen, dat geef ik toe.

Meer aandacht mag van mij ook gaan aan hen die ervoor kiezen om tussen de twee geslachten in te leven. Omdat ze zich geen van beide voelen of juist allebei. Gender is een spectrum met een oneindig aantal waardes en variaties. Het is niet iets binairs, het is niet óf man óf vrouw er zijn andere opties. Dit concept is nog lastiger en abstracter dan het loskoppelen van genderidentiteit en het fysieke geslacht. Zo abstract dat onze taal er zelfs in tekort schiet en er geen woorden voor heeft.

Al met al kan ik tot geen andere conclusie komen dat deze programma’s bijdragen tot een positiever beeld van transgenders, tot meer begrip en tot een bredere maatschappelijke acceptatie. Dat er vanuit de transgemeenschap zoveel wordt geklaagd hierover vind ik jammer. De media aandacht die we krijgen begint langzaam aan genuanceerder en integer te worden. Dat is niet in één keer perfect en er zullen altijd details worden vergeet of verkeerd worden weergegeven. Maar de media aandacht die er nu is, is al een enorme verbetering ten opzichte van wat commerciele  sensatiebeluste media voorheen graag brachten. We zijn er nog lang niet en er is nog een hoop voor verbetering vatbaar, maar er is zeker een stap in de juiste richting gezet.

Media aandacht

Afgelopen weken is er veel media aandacht geweest voor transgenders. Paul de Leeuw had vorige week in zijn programma Laat De Leeuw een compleet thema met meerder transgenders te gast. Het Sociaal Cultureel Plan Bureau heeft een onderzoeksrapport uitgebracht over transgenders. In het KRO-NCRV Programma Debat op 2 debatteerde men onder leiding van Arie Boomsma over transgenders. Tenslotte is vanavond ook nog Michiel van Erps documentaire I am a woman now, uitgezonden. Een portret van vier vrouwen die zich in Casablanca hebben laten opereren door één van de pioneers op dit gebied, dr. Burou.

Dit soort TV-programma’s zorgt er altijd voor dat ik veel reacties krijg uit mijn omgeving. Van collega’s, vrienden en familie. Soms komen daar vragen uit voort, van persoonlijke of practische aard. Soms meer begrip omdat duidelijk is geworden wat voor moeilijkheden ik allemaal tegenaan loop. Maar de reacties op de bovenstaande tv-programma’s en de nieuwsberichten over het SCP-rapport waren naar mij toe positief. Althans de reacties vanuit de cis-gemeenschap (cis is latijn voor niet-trans). De reacties die ik zag vanuit de transgender-gemeenschap waren negatief of zelfs vernietigende kritiek. Ik ga hier even de knuppel in het hoenderhok gooien en voeg mij bij de cis-gemeenschap. Ik vind de programma’s die ik heb gezien integer en bijdrage aan verbeteren van de maatschappelijke acceptatie. Al ben ik niet helemaal kritiekloos.

Allereerst Paul de Leeuw. Persoonlijk vind ik het één van de beste en meest integere tv-programma’s in zijn soort over het onderwerp die ik tot nu toe heb gezien. Ja, er werden wat flauwe grapjes gemaakt, maar het blijft Paul de Leeuw, zo is hij nu eenmaal. De kritische noot die  wil plaatsen is de focus op het fysieke, op de operaties en het woord “ombouwen”wat toch weer gevallen is, daar kom ik later nog op terug. Verder is er vooral aandacht besteed aan de problemen waar transgenders tegenaan lopen. Bijvoorbeeld een meisje wat op school haarzelf mocht zijn zolang ze maar haar jongensnaam boven haar werkjes schreef en naar de jongens-wc ging. Iemand die pas op latere leeftijd de transitie in is gegaan en daar door haar baan is verloren en zelfs geen hulp krijgt van het UWV om weer aan het werkt te komen. En natuurlijk de wachtlijsten en de gevolgen daarvan, zoals zelf clandestiene medicatie bestellen op internet in de hoop dat het goed spul is.

De nieuwsberichten rondom het SCP-rapport waren natuurlijk vrij kort door de bocht en enigzins sensationeel. Er werd vooral gefocused op de negatieve kanten: de grote hoeveelheid psychische problemen en het enorme aantal mensen met suicidale gedachten en zelfdodingen. Dat is onder transgenders 10 maal zo veel als onder de rest van de Nederlandse bevolking. Dat cijfers uit dat rapport in het nieuws uit context wordt getrokken is normaal. Iedereen die iets over statistiek heeft geleerd weet dat zomaar een percentage heel weinig zegt. De context (van een 114 pagina’s tellend document) is te groot voor een 60 seconden lang itempje op het acht uur journaal. Vanuit de transgemeenschap hoorde ik op deze nieuwsberichten het commentaar dat ‘we’ als zielig werden afgeschilderd. Mijn reactie daarop: Natuurlijk zijn ‘we’ zielig! Transgenders leven vaker onder de armoede grens, kennen een hogere werkeloosheid, zijn vaker depressief, plegen veel zelfmoord, we worden erbij genaaid worden door de zorgverzekeraars. Voor je überhaupt een psycholoog krijgt te spreken moet je een wachtlijst van anderhalf jaar zien te over leven, genoeg die dat niet lukt en ondertussen een zelfmoordpoging doen.

Dan Debat op 2. Tijdens het zien van dat programma heb ik mij aardig zitten op winden van de partij ignorantie, domheid en discriminatie die ze bij elkaar hadden weten te zoeken. Ik was boos! Tot ik wat reacties van anderen las op internet en in mijn whatsapp inbox. De afwijzing van een moeder en stiefvader van hun kind is bij het grote publiek toch best verkeerd gevallen. Ik kreeg al snel door dat die twee als de boemannen van het debat worden gezien. Zeker na de tegenwerpingen van de vader van die jongen. Heersende mening die ik doorkreeg: het is je kind, daar houd je van en respecteert hem of haar ongeacht of ze als haar of hem geboren is. Er was een ondernemer die openlijk ervoor uitkwam dat hij transgenders discrimineert. Tenslotte ook nog een psychiater die zich inliet met oerconservatieve kwakzalverij. Vanuit de transgemeenschap is dit programma volledig afgebrand. Het zou ons zelfs schaden (zoek op twitter maar eens op de hashtag #debatop2). Als ik zo kijk naar de meningen op internet en vanuit mijn omgeving ben ik het daar niet mee eens. Al die negativiteit over acceptatie heeft juist laten zien waar transgenders tegenaan lopen, welke problemen we hebben. Dat kweekt begrip, dat genereert empathie.

Er is in het debat ook aandacht besteed aan de vergoedingen rondom borstvergrotingen. zorgverzekeraars vinden borsten een secundair geslachts kenmerk en vinden dat het je eigen probleem is als ze niet voldoende groeien.  Terwijl het juist een van de kenmerken is waaraan een vrouw wordt herkend, Om het extra krom te maken: het verwijderen van de borsten bij transmannen wordt wél vergoed, want anders zijn ze niet passabel. Op internet zag ik daarover een mening die neerkwam op: “Als je er zelf niet voor wil betalen, dan moet je ook niet verwachten van anderen dat ze dat wel voor je doen.” Het is niet een kwestie van onwil, maar onvermogen voor de meesten. Ik kan ook zeggen dat ik er wel voor betaal. Ik betaal in pijn, fysieke, sociale en emotionele pijn. Dat is een hele hoge prijs kan ik je zeggen. Een deel daarvan heb ik in mijn vroegere leven al gespaard en heb ik gelukkig al kunnen inwisselen, andere delen moeten nog komen.

Wat ik wel een enorm fiasco vind is het uitnodigen van Joost à Campo. Dit is een psychiater die met een rammelend onderzoek durft te beweren dat transgenders ná behandeling met hormonen en operaties alleen maar ongelukkiger worden. Dat de behandeling grote psychische problemen veroorzaakt in plaats van oplost. Daarom is hij van mening dat transgenders helemaal geen behandeling van een genderteam moeten krijgen. Nee hij zegt ons te kunnen genezen van onze identiteit. Als je maar opgesloten wordt, genoeg antipsychotica slikt en bizarre therapieën ondergaat dan ‘genees’ je wel van je identiteit. Zeiden ze dat een jaar of 40 geleden niet ook over homo’s en is die mening nu niet enorm taboe geworden? Jammer dat deze man zijn mening mond open mocht doen. Ook al is zijn zogenaamde wetenschappelijke basis al lang en vakkundig onderuit geschoffeld door echte wetenschappers.

Wat ik in de toekomst graag zou zien is een mindere focus op het fysieke. Ik ben mijn identiteit, ik ben niet mijn lichaam. Als je over me zegt dat ik als jongen ben geboren, dan geef ik je helemaal gelijk. Als je over me zegt dat ik een vrouw wil worden, dan doet dat pijn. Ik ben het al, alleen mijn lijf loopt een beetje uit de pas. Als je zegt dat ik me laat ombouwen dan voel ik me beledigd. Ik weet dat het fysieke veel concreter is, niet zo abstract als een identiteit. Een lichaam kan je vastpakken, geslachtsdelen kan je zien. Gevoelens niet en een identiteit evenmin. Het zijn abstracte concepten die best lastig zijn om te begrijpen, dat geef ik toe.

Meer aandacht mag van mij ook gaan aan hen die ervoor kiezen om tussen de twee geslachten in te leven. Omdat ze zich geen van beide voelen of juist allebei. Gender is een spectrum met een oneindig aantal waardes en variaties. Het is niet iets binairs, het is niet óf man óf vrouw er zijn andere opties. Dit concept is nog lastiger en abstracter dan het loskoppelen van genderidentiteit en het fysieke geslacht. Zo abstract dat onze taal er zelfs in tekort schiet en er geen woorden voor heeft.

Al met al kan ik tot geen andere conclusie komen dat deze programma’s bijdragen tot een positiever beeld van transgenders, tot meer begrip en tot een bredere maatschappelijke acceptatie. Dat er vanuit de transgemeenschap zoveel wordt geklaagd hierover vind ik jammer. De media aandacht die we krijgen begint langzaam aan genuanceerder en integer te worden. Dat is niet in één keer perfect en er zullen altijd details worden vergeet of verkeerd worden weergegeven. Maar de media aandacht die er nu is, is al een enorme verbetering ten opzichte van wat commerciele  sensatiebeluste media voorheen graag brachten. We zijn er nog lang niet en er is nog een hoop voor verbetering vatbaar, maar er is zeker een stap in de juiste richting gezet.

Een puistje!

Vanavond zag ik er één in de spiegel, een puistje! Zo’n ouderwetsche met een wit kopje. Niet zo groot en vies als die je soms in Youtube filmpjes ziet.  – Echt ga maar kijken, youtube staat vol met puist- en abcesuitknijpfilmpjes. Het aantal keren dat ze bekeken worden liegen er niet om, hoe smeriger hoe beter lijkt het. – Maar het was een compleet écht puistje daar onderaan mijn kin. Dat deed mij iets beseffen, mijn huid is sinds mijn pubertijd niet bepaald zuiver en vrij van ongeregeldheden geweest. Nu is dat anders, zo anders dat een puistje gewoon opvalt en uitblinkt in eenzaamheid.

Ik slik nu bijna een maand mijn medicatie. Ik ben toe aan de laatste strip van mijn eerste partij en heb afgelopen week al mijn herhalingsrecept laten vullen. Dat was nog niet eenvoudig. de apothekersassistente snapte al niet dat er op het receptpapiertje mevrouw stond. Terwijl ze met mijn naam, voorletters en geboortedatum alleen een meneer in het systeem hadden. Of het een probleem was als er op de doosjes ook meneer zou staan. Nee hoor, dat zijn dingen die ik nog moet veranderen, maar er zijn ergere dingen in het leven. Al heb ik gehoord dat sommige transgenders heel erg fel op dat soort zaken zijn. Ik ben daar niet zo moeilijk in. Zeker nu niet, ik moet immers toch echt zélf de apotheker vragen om die M in het systeem in een V te veranderen. Als ze dat niet wordt gevraagd, hou zouden ze het moeten weten?

Nadat die eerste verwarring was opgelost, kwam het tweede probleem. Die medicijnen waren niet voorradig. Het is een vrij zeldzaam voorgeschreven medicijn met slechts een paar hele specifieke doeleinden en ze kunnen ook nog eens vrij heftige vervelende bijwerkingen hebben. Ik had al wel een beetje verwacht dat een lokale dorpsapotheek het niet op voorraad zou hebben. De boel moest dus besteld worden, wat een dag of twee zou kosten. Gelukkig was ik op tijd en had ik nog voldoende voorraad om die dagen te overbruggen.

Wat merk ik er nu van, van die pillen? Die pukkels en puistjes dus! Of beter het gebrek daaraan. Mijn huid is een stuk minder vet, minder rode vlekken, minder mee-eters, minder puistjes en minder ingroeiende of ontstekende baardharen. Terwijl ik me nog steeds dagelijks scheer. Ik ben ineens een heel stuk minder interessant voor de make-up fabrikanten als het om concealer gaat. Wél schuifel ik langzaam de doelgroep voor dag- en nachtcrèmes  binnen. “You win some, you lose some.” Pleegt men aan de overkant te zeggen. Ik vind het niet erg. Liever wat smeren dan die lelijke rode vlekken in mijn gezicht.

Mijn huid is ook al merkbaar zachter geworden van structuur, het is nog geen perzikhuidje, maar verschil is waarneembaar. Dat had ik in krap een maand tijd niet verwacht. Tenslotte zijn mijn baardharen langzamer gaan groeien. Toen de huidtherapeute zei dat ik voor een lasersessie 2 of 3 dagen niet moest scheren, zodat er genoeg stoppel zou zijn, verklaarde ik haar een beetje voor gek. Maar ze heeft wel gelijk gekregen, ik schat zo in dat de groeisnelheid zo ongeveer gehalveerd is. Mijn five o’clock shadow is er tegen 5 vijf uur in de ochtend pas.

Heb ik dan helemaal geen last van vervelende bijwerkingen? Eigenlijk niet. In ieder geval niet die hele heftige angstaanjagende die in de bijsluiter staan. Ik ben wat sneller moe de laatste dagen. Dat is het wel. Gewoon op tijd naar bed en genoeg koffie in de morgen. Dan kom ik de dag wel door.

 

Geboortedagen

Vorige week was mijn verjaardag. De verjaring van mijn geboortedag heb ik niet echt gevierd. Behalve de taart op mijn werk dan, maar ieder excuus voor taart is een goed excuus! In het hele circus met familie en alles over de vloer had ik niet zoveel zin. Ik ben momenteel gewoon veel te veel met mijzelf bezig. De medicatie doet inwerken. Ik ben druk met denken en plannen voor mijn nieuwe appartement. Ik heb het druk genoeg in mijn hoofd.

Geboortedagen, normaal heb je er maar ééntje die je ieder opvolgend viert. Het is mij al eens gesuggereerd om een tweede geboortedag te vieren. De dag waarop ik de definitieve omschakeling maak. Een raar idee is het niet, ik heb al eerder van transgenders gehoord dat ze een ‘wedergeboorte’ vieren. De dag die ze daarvoor kiezen verschilt, meestal lees ik over de dag van de operatie. Maar voor mij voelt dat niet als de juiste dag. Voor ik dat moment zal bereiken, als ik er al voor kies, dan ben ik al een hele lange tijd en vooral een real-life-experience verder. De éérste dag van die real-life–experience, die samenvalt met de eerste dag dat ik oestrogenen zal nemen. Dat klinkt als een prima wedergeboortedatum.

Of en hoe ik dat ga vieren, dat weet ik nog niet. Ik vind het wel charme hebben om bij die dag stil te staan. Wie weet met beschuit met muisjes. Ik heb zelfs al eens gehoord van geboortekaartjes die verstuurd werden. Wellicht wat overdreven, wel leuk natuurlijk. Stilstaan bij die nieuwe start geeft wel houvast voor mijzelf en voor mijn omgeving, dat zal ik sowieso wel doen. Ik weet alleen nog niet goed hoe.

Glazen plafond

Een poosje terug werd ik gewezen op een artikel op Skepchick.org: Sacrificing Privilege. De schrijfster haalt op haar beurt weer een ander artikel aan over transmannen (dat wil zeggen: geboren als vrouw, nu levend als man) aan. Mannen die een bepaalde baan al hadden vóór hun transitie en nu exact hetzelfde werk doen, op exact de zelfde manier, met exact de zelfde kennis en vaardigheden. Ervaren nu ze zich als man presenteren dat ze betere beloningen krijgen en voor voller worden aangezien door collega’s dan wanneer ze zich nog als vrouw leefden. Zelfde baan, zelfde werk, zelfde resultaten: andere beloning en zelfs andere promotiekansen. Dát is het glazen glazen plafond aan het werk. Normaal gesproken is dat glazen plafond maar een vaag concept wat niet objectief meetbaar is, maar in het geval van transgenders is dat ineens zichtbaar te maken. Voer voor psychologen die zich interesseren in groepsdynamiek en arbeidspsychologie.

De schrijfster in kwestie heeft, net als ik van plan ben, de transitie andersom gemaakt. Zoals het in haar biografie staat te lezen: “born with an Y-chromosome, but totally kicked it’s ass”. Zij heeft het omgekeerde van boven staande aan den lijve ondervonden. Waar men haar, toen ze nog als jongen leefde, eerst vroeg voor om een computer te repareren. Doet niemand dat nu meer, terwijl ze haar persoonlijkheid op dezelfde manier gestalte geeft als eerst. Zoals ze het zelf zegt:

That doesn’t happen any more. While obviously the manner in which I dress has changed, I’m still pretty much trying to present the same kind of self-image. I still shop at similar stores. I’m still doing the quasi-bohemian, clever, cute, indie-ish thing with a teensy dash of punk and goth. And I still wear glasses. But nobody asks me to fix their computers anymore. Now they speak really. Slowly. To. Make Sure. I Understand. All This. Complicated. Guy Stuff. … sweetheart.

Ik vraag mij af of ik dit ook mee ga maken. Ik ben redelijk technisch aangelegd. Ik word inderdaad veel gevraagd voor allerhande computerreparaties, terwijl ik helemaal niet eens zoveel van computers weet, behalve dat de F1 knop de help-functie opent en dat google écht je vriend is als je er niet meer uitkomt. Maar ook op andere vlakken: als iets kapot is ben ik niet te beroerd om de boel open te schroeven om te zien of het een probleem is dat ik zelf kan verhelpen. Ik ben gewoon niet voor één gat te vangen en heb gewoon een klein beetje technisch inzicht. Voor de rest is het gewoon trial and error.  Al dacht mijn vroegere leraar handvaardigheid & techniek op de Mavo daar anders over toen hij hoorde dat ik naar de Hotelschool ging: “Dat is een verlies voor de techniek!!” Ik hoor het hem nog zo zeggen.

Op mijn werk evenzo. Met technische vragen worden klanten en telefoontjes vaak mijn kant op gedirigeerd. Vraag het Daniel maar, die weet dat wel. Stelling kapot? Fornuis aansluiten? Muurtje schilderen? Afzuigkap ophangen? Lamp vervangen?  Dat kan Daniel wel even oplossen. Ik vraag mij af of het glazen plafond en het bijbehorende ongemancipeerde seksisme mij ook ten deel zal vallen. Of ik nu ook tot een dom blondje gedegradeerd ga worden. Ik denk dat het wel mee zal vallen. Toen ik uit de kast kwam vroeg één collega: “Je blijft toch wel gewoon de lampen vervangen hè?”  Ze vroeg het met een lach en een knipoog, maar uit haar lichaamstaal las ik wel een oprechtheid in die vraag. Toch raar dat mensen denken dat wanneer je je mannelijkheid loslaat, ze denken dat je intelligentie en kennis mee verdwijnt.