De Diagnose voor de Diagnose

Het begon allemaal als een soort uitdaging: “Dan ga je toch als meisje verkleed!” werd er gegrapt in de voorpret naar een feestje toe. Ik laat me met dat soort uitdagingen niet kennen en ben daarop ingegaan. Nog steeds maak ik er graag een grapje van als iemand me een raar voorstel doet: “Is dat een uitdaging? Pas op hè, je weet wat er de vorige keer van gekomen is!” Ik kan de precieze datum niet achterhalen, maar de bewijzen die ik terug kan vinden in mijn e-mail wijzen erop dat het in de zomer of najaar van 2005 geweest moet zijn. Het was de eerste keer dat ik een rok en kousen aantrok en een pruik opzette. Ervan uitgaande dat er een hoop lol zou gaan volgen die avond, maar de uitwerking was wat anders dan verwacht. Het verkleden voelde namelijk helemaal niet grappig of spannend. Het voelde gewoon goed. Toen is het kwartje bij mij gevallen, al is er nog een lange periode voorbij gegaan voordat ik me aanmeldde bij het genderteam.

Dat ik de afgelopen weken zoveel heb gewerkt aan mijn tijdlijn en bezig ben geweest met zoeken naar de exacte datums van bepaalde gebeurtenissen moest ik ook heel erg denken aan de tijd die vooraf ging aan dat bewuste telefoontje naar het genderteam. Voordat ik ook daadwerkelijk belde had ik persoonlijk al een hele lange gedachtengang doorlopen en mijn eigen diagnose gesteld. Ik heb ooit horen zeggen dat je niet naar het genderteam stapt voor het stellen van een diagnose, maar voor het bevestigen ervan. Deels klopt dat wel, maar de diagnostische fase is voor mijn persoonlijke denkproces heel erg waardevol geweest.

Het feestje dat ik verkleed ging werd gevolgd door een volgende en nog een en nog een, ik weet niet meer hoe vaak het nu uiteindelijk geweest is dat ik me verkleed heb. Maar door het feestje is er in mijn hoofd iets in gang gezet. Ik vond het blijkbaar leuk om een jurk te dragen, dus ik was een travestiet. Zo heb ik lang over mijzelf gedacht, maar eenmaal opgang gebracht denderde die gedachtentrein voort over de kronkelende rails door mijn psyche. Was het wel genoeg om alleen op zaterdagavonden en feestjes zo af en toe mijn alter-ego Daniëlle naar boven te laten komen? Wilde ze meer? Lang heb ik nog geprobeerd om het binnen de perken te houden. Maar dat alter-ego liet zich steeds moeilijker weerhouden, ze wilde meer! Meer! Meer!

Ik vroeg me af hoe ik dat gevoel tegemoet kon komen: moest ik dan verder als over-the-top drag-queen? Nee, dat was niet de oplossing. Daar voelde ik me totaal niet prettig bij. Wel zocht ik wat vreemdere uithoeken op qua kleding en kwam ik in aanraking met Japanse subculturen en EGL, Elegant Gothic Lolita. Ik ben behoorlijk actief geweest in de Nederlandse lolita scene. Ik bezocht meetings, heb een tijd lang het forum gemodereerd. Aan dat alles heb waardevolle ervaringen en vrienden overgehouden. Mijn ex-partner heb ik via de kleding leren kennen evenals de kunstenares die mijn geboortjekaartje heeft ontworpen. Stuk voor stuk herinneringen die ik nooit meer zou willen missen. Ook al ben ik niet meer actief in de scene en heeft mijn kledingsmaak een andere stijlperiode opgezocht, helemaal vergeten ben ik het niet, je hoeft slechts in het hol van het juiste sociale-mediakonijn te kruipen om er bewijs van te vinden in het wonderlijke internetland.

De tijd na dat feestje heb ik heel veel en heel diep nagedacht over wat die gevoelens nou betekenden. In het begin kwam al de optie transgender naar boven. Dat heb ik genegeerd. Ik was een jongen en voelde me aangetrokken tot meisjes. Dat lichaam moest wel kloppen. Ik speelde vroeger met lego en treinen en meccano. Allemaal dingen waardoor ik genderdysfoore gevoelens destijds als niet legitiem bestempelde. Daarna heb ik nog een periode de wens gehad tot volstrekte androgeeniteit, gewoon de ene dag als meisje doorbrengen, de andere dag als jongen. Naar gelang wat die dag het beste uitkwam.

Uiteindelijk kon ik het gewoon niet meer negeren. Travestie was het niet. Androgeen zijn was niet voldoende. Ik kan niet zeggen of er nu een directe aanleiding is geweest waardoor de afweging in mijn hoofd alsnog is doorgeslagen naar genderdysfoor. In mijn herinneringen vind ik geen aha-erlebnis die daarmee samenhangt. Het zal een proces zijn geweest, een ontwikkeling die mij uiteindelijk hebben gezet tot het aanmelden bij het genderteam.

Als je jezelf bij het genderteam meldt heb je eigenlijk zelf al uitgemaakt dat je genderdysfoor bent. Ik wel in elk geval. Ik ging er echt heen om mijn eigen diagnose te bevestigen, elk bezoek voelde als een examen. Bewijzen dat je bent wie je bent. Alsof je moet bewijzen dat je de stof beheerst en net zoals met schoolexamens was het wachten op een telefoontje met een uitslag om te horen of je geslaagd bent.

Toch voelen de maanden die de diagnostische fase duurde niet als verloren tijd. Ja, op momenten wilde ik graag sneller en verder met de volgende stap. Maar over het algemeen heb ik heel veel gehad aan de gesprekken met mijn psychologe. Ze wist goede vragen te stellen, gaf denkhuiswerk op, allemaal dingen die mijn mentale proces hebben geholpen. Al die dingen waarover ik heb moeten nadenken hebben mij voorbereid om de volgende stappen te zetten, kleine stappen. Eerst testosteronblokkers en pas een paar maanden later die hormonen erbij. Ik ben blij dat ik die optie heb gekozen en niet pats-boem in één keer de full-monty ben gegaan. Dat tussenstapje gaf me tijd om te denken en mentaal klaar te maken voor hetgeen wat zou gaan komen.

Dat een mentale voorbereiding op wat komen gaat nodig is heb ik ook gemerkt toen ik een maand terug te horen kreeg dat ik moest beginnen met de fysieke voorbereidingen op een operatie. Die grote stap kwam ineens heel snel heel dichtbij. Terwijl dat altijd iets was wat heel erg ver weg was. Ooit. Als. Wanneer.  Voordat ik doordrongen was van het feit dat dat nog makkelijk een jaar, zo niet langer, gaat duren waren een paar weken verder. Dat is waar ik mentaal nu heel erg mee bezig ben: voorbereiden op de mogelijkheid van een operatie.

Transitie tijdlijn

Al een tijdje wil ik de belangrijkste data uit mijn transitie op een rijtje hebben, om zo inzicht te hebben in hoe lang mijn transitie nu helemaal duurt. Daarvoor heb ik even flink terug moeten zoeken naar de datums wanneer ik mij voor het eerst heb aangemeld bij het Genderteam en wanneer ik mijn intake gesprek heb gehad. Dat is nog van de tijd vóór dit blog en voordat ik mijn dagboek ging bijhouden. Maar met wat omwegen heb ik het toch weten te vinden. Ik heb vooral de data neergezet die van belang zijn voor de medische zaken. Maar ook een aantal datums die om persoonlijke datums memorabel zijn staan vermeld.

Het is de bedoeling dat ik dit nog uitwerk in een mooie infographic. Maar daar moet ik nog wat onderzoek naar gaan doen hoe ik dat mooi kan maken. (Tips zijn welkom!) Vooralsnog een lijstje in omgekeerde chronologische volgorde.

Edit: Ik heb inmiddels de tijdlijn verwerkt tot een infographic. Die vindt je op het  tablad ‘Tijdlijn’ bovenaan deze site. Tevens heb ik een datum aan gepast. Mijn aanmelding bij het genderteam deed ik niet in februari 2010 maar al in november 2009. Dat is nog drie maanden langer wachten geweest!

Transitie tijdlijn:

10 November 2012 – ‘Officiële’ unbirthday

6 Oktober 2012 – Eerste portretfoto waarop ik mijzelf herken.

23 Augustus 2012 – Gestart met logopedie.

10 Augustus 2012 – Begonnen met Progynova (oestrogeen)

6 Augustus 2012 – Definitief groen licht gekregen.

6 Juli 2012 – Eerste Dexa Scan.

16 April 2012 – Begonnen met Androcur (testosteron blokkers).

12 April 2012 – Start laserontharing om mijn baardgroei te stoppen.

5 April t/m 16 April 2012 – Bij elkaar driemaal in de fertiliteitskliniek geweest.

23 Maart 2012 – Eerste bezoek endocrinoloog.

8 Maart 2012 – Openlijke coming out via dit blog en Facebook.

9 Februari 2012 – Voorlopig groen licht en eerste doorverwijzing naar de endocrinoloog op zak.

11 Mei 2011 – Eerste diagnostische gesprek bij het Genderteam. N.b.: Werkelijke wachttijd sinds intake: 11 maanden.

15 Augustus 2010 – Coming out naar mijn ouders.

23 Juni 2010 – Bevestiging van het intake gesprek, plekje op de wachtlijst verworven. N.b.: verwachtte wachttijd: 6 maanden.

10 Juni 2010 – Intake gesprek bij het VU MC Genderteam. 7 maanden sinds aanmelden.

23 Februari 2010 – Aangemeld bij het Genderteam.  Chasecall gedaan om te vragen waarom het zo lang duurt.

19 November 2009 – Aangemeld bij het Genderteam.

Papierwerk

Ik hoop maar dat ze bij het VUmc op gercycled papier printen, dat transgender zijn vergt nogal wat papierwerk.

Een fractie van alle papieren die met mijn transitie gemoeid zijn.

Het begon al met de intake inmiddels alweer ruim twee jaar geleden, daar moest ik een bescheiden stapeltje vragenlijsten invullen. Dingen om een beetje mijn hulpvraag in -beeld te brengen. Voor de diagnose heeft mijn psychologe nogal wat velletjes volgeschreven tijdens onze gesprekken en zelf heb ik mijn levensverhaal moeten uitschrijven in zeven tot tien pagina’s. In de diagnostische fase was er een sessie die het ‘psychiatrisch onderzoek’ heet. Met een een berg vragenlijsten en persoonlijkheidstesten die ik zelf in moest vullen (ruim anderhalf uur werk) en een boekwerk, letterlijk, aan vragen die een psycholoog met me doornam. Die laatste waren duidelijk vissen naar dingen als schizofrenie, psychoses en paranoia. Ik kan me nog steeds niet voorstellen dat die psycholoog mijn bijdehante en flauwe antwoorden op vragen over schaduwen die me achtervolgen (“Ja, maar dat is een natuurkundig iets, dat hoort.”) erg op prijs kon stellen.

Na de diagnose is het niet afgelopen met al die papieren. Sowieso zijn er de nodige keren dat er bloed geprikt moet worden, waar ik steeds weer een  volgekruist lab-formulier voor meekrijgt. Dan uiteraard nog de receptjes die de internist uitschrijft. Die recepten krijg je niet zomaar, daarvoor moet je eerst een contract ondertekenen, eentje voor de androcur en later ook nog een tweede voor de progynova.  In die contracten staan de belangrijkste bijwerkingen van de medicatie, bij de androcur was dat onder andere dat ik minder initiatiefrijk en impotent van zou worden. In dat voor de progynova staat bijvoorbeeld: “Ik weet dat mijn lichaam zal veranderen door de nieuwe hormonen (oestrogenen). Er zal borstvorming ontstaan, mijn lichaamsvormen zullen ronder worden… [Duh, daar doe ik het voor!] …en bij langdurig gebruik blijvend onvruchtbaar worden.” Dan nog wat bepalingen dat het genderteam ook bepaalde zaken van mij verwacht zoals een coming out en nieuwe naam kiezen.

Deze week ontving ik nog een stapeltje papierwerk van het genderteam. Allereerst een brief in het Nederlands en Engels die ik bij mijn paspoort kan houden. Het kan nogal verwarrend zijn als ik mezelf moet identificeren en problemen opleveren, daar heb ik al vaker over geschreven. Wat uitleg op een officieel uitziend briefpapiertje zal dat moeten voorkomen. Dan is er een brief die ik kan sturen naar diverse instanties om daar de aanduiding ‘man’ niet meer te gebruiken. Ik vraag me af of ik die nodig ga hebben, ik zag bij mijn bank al dat ik de geslachtsaanduiding gewoon via een online standaardformuliertje kan veranderen. Bij andere instanties zal het vast ook zo gaan, al hebben ze bij de KPN na een telefoontje voor een installatie afspraak het mevrouw wel ongevraagd in meneer veranderd. Maar bij dat bedrijf gaat wel meer mis. Net zoals bij de Eneco waar ze me het zelfde trucje hebben geflikt. Ik vraag me soms af hoe bedrijven kunnen voortbestaan. Mijn apotheek daarentegen heeft geheel op eigen initiatief de gegevens op de juiste manier in het systeem veranderd, bij mijn tandarts net zo.

Tenslotte zat er in dat stapeltje papier nog afschriften van een tweetal brieven die naar mijn zorgverzekeraar zijn gestuurd. Allereerst eentje met het verzoek de administratie aan te passen en mij een nieuw pasje te sturen. De vermelding van geslacht in de verzekeringsadministratie heeft nogal eens gevolgen voor de vergoeding van bepaalde behandelingen. Ik vermoed dat als er met een M in de administratie een bezoek aan de gynaecoloog niet wordt vergoed. De tweede brief voor mijn zorgverzekering is een machtiging voor gezichtsontharing, verzekeraars willen daar nogal eens moeilijk in doen met vergoeden.

Nog eventjes de wetswijziging afwachten en dan kan ik wat papierwerk richting de gemeente toevoegen aan mijn verzameling: een deskundigenverklaring en wat formulieren voor de wijzigingsaanvraag. Dat zal t.z.t vast nog wel in drievoud op papier moeten en niet online kunnen, zoals mijn verhuizing die ik vanmiddag heb doorgegeven.